Ekran okrągły Round – projekcja immersyjna 360°

Czym jest ekran Round

Round to ekran ramowy w kształcie walca lub jego wycinka. Producent przeznacza go do projekcji immersyjnej, w której obraz otacza widza i wypełnia większą część jego pola widzenia. Typowe zastosowania wskazane przez producenta to:

• muzea i ekspozycje historyczne,
• edukacja i treści naukowe,
• symulatory lotu,
• gry wideo i rozrywka interaktywna.

W odróżnieniu od zwykłego ekranu zakrzywionego, który lekko wygina się w stronę widowni, Round może tworzyć pełny okrąg. Widzowie stoją wtedy w środku, a obraz otacza ich ze wszystkich stron.

Parametry i konstrukcja

Profil 108 × 32 mm ma ten sam przekrój co w ekranach Frameless. Jest schowany pod tkaniną, więc na powierzchni nie widać ramy, a obraz może biec bez przerwy po całym obwodzie.

Stojaki unoszą dolną krawędź ekranu nad podłogę. Ma to sens, gdy widzowie stoją, a dolna część obrazu byłaby zasłaniana przez ludzi. Czarny dolny pas zamyka szczelinę między ekranem a podłogą, żeby nie było widać tła i nóg konstrukcji.

Wycinek czy pełne koło

Kąt obejmowania decyduje o charakterze instalacji.

• 30–90° – szeroki łuk przed widownią. Przypomina zakrzywiony ekran kinowy o mocniejszej krzywiźnie. Widzowie siedzą lub stoją po jednej stronie.
• 120–270° – obraz obejmuje widza z przodu i z boków. Tak buduje się symulatory lotu i jazdy, w których ważne jest widzenie peryferyjne.
• 360° – pełna panorama. Widzowie stoją w środku i mogą się obracać. Wejście trzeba wtedy zaplanować pod ekranem lub przez przerwę w obwodzie.

Projekcja na ekran okrągły – co trzeba zaplanować

Producent podaje parametry ekranu, ale nie opisuje układu projektorów. Poniższe zasady to ogólna praktyka instalacji immersyjnych, które warto znać przed rozmową z integratorem.

1. Kilka projektorów. Jeden projektor pokrywa tylko wycinek obwodu. Przy dużych kątach obraz składa się z kilku projekcji ustawionych obok siebie.
2. Łączenie obrazów (blending). Sąsiednie projekcje nakładają się na krawędziach, a oprogramowanie lub procesor wygasza jasność w strefie nakładania. Dzięki temu nie widać jaśniejszych pasów.
3. Korekcja geometrii (warping). Obraz z projektora jest płaski, a ekran wklęsły. Bez korekcji linie proste wyglądają na wygięte.
4. Krótka odległość projekcji. Przy pełnym kole projektory wiszą zwykle w środku, nad widzami. Odległość do ekranu jest wtedy mniejsza niż promień, więc potrzebne są obiektywy o małym throw ratio. Szerokość wycinka policzysz ze wzoru: szerokość = odległość ÷ throw ratio.
5. Treść w odpowiedniej rozdzielczości. Materiał musi być przygotowany pod całkowitą szerokość i proporcje panoramy.

Ile powierzchni ma ekran okrągły – przykłady

Szerokość obrazu na ekranie okrągłym to długość łuku. Policzysz ją ze wzoru: długość łuku = π × średnica × kąt ÷ 360°. Od tej wartości zależy liczba projektorów i rozdzielczość treści.

Pełne koło o średnicy 4 m ma więc tyle samo obrazu co półkole o średnicy 8 m. Różni się natomiast odczucie widza i miejsce na projektory. Przy małej średnicy projektory są blisko ekranu, a widzowie stoją blisko obrazu, więc rozdzielczość treści musi być wysoka. Przy dużej średnicy zyskujesz miejsce, ale potrzebujesz jaśniejszych projektorów, bo światło rozkłada się na większą powierzchnię.

Tkanina i odbicia wewnątrz walca

Na powierzchni wklęsłej światło odbite od jednej części ekranu pada na część przeciwległą i rozjaśnia ją. Przy pełnym kole to zjawisko jest wyraźniejsze niż na łuku. W praktyce obniża kontrast, zwłaszcza w ciemnych scenach. Wysoki gain skupia światło w węższym kącie i może pogłębiać nierówności jasności między miejscami, z których patrzą widzowie. Dobór tkaniny do konkretnej średnicy i układu projektorów warto omówić przed zamówieniem.

Prostsze alternatywy: zakrzywione ekrany ramowe

Nie każda instalacja wymaga walca. Jeśli obraz ma lekko otaczać widownię, a nie widza ze wszystkich stron, sprawdź zakrzywione ekrany ramowe ze sklepu.

Te modele obsługuje jeden projektor albo para projektorów. Mają gotową konfigurację w sklepie i znacznie prostszy montaż niż pełny walec. Różnice między ekranem płaskim a zakrzywionym omawiamy w poradniku ekran zakrzywiony czy płaski, a wszystkie modele znajdziesz w kategorii ekrany zakrzywione.

Światło i otoczenie instalacji

Ekran immersyjny działa najlepiej w zaciemnionym pomieszczeniu. Każde źródło światła wewnątrz walca, np. oświetlenie ewakuacyjne czy ekrany urządzeń, odbija się na powierzchni i obniża kontrast. Zaplanuj oświetlenie przejść tak, by świeciło w podłogę, a nie na ekran. Czarny mat profilu i czarny dolny pas pomagają ukryć konstrukcję, ale nie zastąpią zaciemnienia sali. W muzeum warto też przewidzieć strefę przejściową przed wejściem, w której wzrok widza przyzwyczai się do ciemności.

Jak przygotować się do projektu z ekranem Round

• Określ, czy widzowie siedzą, czy stoją, ilu ich jest i gdzie wchodzą.
• Wybierz kąt obejmowania i średnicę zgodnie z wielkością pomieszczenia.
• Zdecyduj, czy instalacja jest stała (kotwienie do podłogi), czy tymczasowa (postumenty).
• Ustal wysokość dolnej krawędzi nad podłogą i potrzebę czarnego pasa.
• Zaplanuj miejsca projektorów, ich zasilanie i okablowanie oraz system łączenia obrazów.
• Przygotuj lub zamów treści w docelowej rozdzielczości panoramy.

Ekranu Round nie skonfigurujesz w sklepie. Model znajdziesz w konfiguratorze dla firm i instytucji – ADEO Round – z ceną od razu. ABC Prezentacji doradzi przy doborze i wyśle ekran bez dodatkowych kosztów transportu – skontaktuj się z nami. Montaż wykonuje Twój instalator, podłączenie – elektryk; my doradzimy, jak przygotować miejsce.

Najczęstsze pytania