- Podstawowa opcja to włącznik ścienny – w ekranie Basic jest to sterowanie standardowe.
- Pilot radiowy zapewnia silnik z odbiornikiem RF, np. Somfy io-homecontrol lub Nice (w Rugby Pro).
- Wyzwalacz 12 V z projektora pozwala opuszczać ekran automatycznie po włączeniu projektora.
- Interfejs RF / 12 V / RS232 integruje ekran z systemami sterowania sali.
- Instalację 230 V i podłączenie silnika powierz elektrykowi z uprawnieniami.
Przegląd sposobów sterowania
Każdy ekran elektryczny ADEO ma silnik zasilany napięciem 230 V. Sposób sterowania określa, co i jak daje silnikowi polecenie „w dół”, „stop” i „w górę”. Do wyboru masz kilka rozwiązań, które można też łączyć.
| Sposób | Jak działa | Okablowanie | Gdzie się sprawdza |
|---|---|---|---|
| Włącznik ścienny | przycisk góra / dół na ścianie | przewód od silnika do włącznika | klasy, sale szkoleniowe, proste instalacje |
| Pilot radiowy (RF) | silnik z odbiornikiem radiowym lub zewnętrzny moduł RF | tylko zasilanie | salon, sale bez przygotowanych przewodów |
| Podczerwień (IR) | odbiornik IR z nadajnikiem, wymaga widoczności odbiornika | zasilanie, odbiornik na kablu | małe sale, kino domowe |
| Wyzwalacz 12 V | projektor włączony – ekran opuszcza się, wyłączony – zwija | przewód sygnałowy z projektora lub moduł bezprzewodowy | sale konferencyjne, kino domowe |
| RS232 / styk z systemu sali | polecenia z panelu systemu sterowania | przewody sygnałowe do interfejsu | sale zarządu, aule, sale sesyjne |
Akcesoria do sterowania znajdziesz w dziale akcesoria do ekranów.
Włącznik ścienny – najprościej
W ekranie Basic standardem jest silnik rurowy 230 V sterowany włącznikiem ściennym. To rozwiązanie bez baterii i parowania pilotów – działa zawsze, a obsługę rozumie każdy. Dlatego dobrze sprawdza się w szkołach i salach, z których korzysta wiele osób.
Wymaga przygotowania przewodu od silnika do miejsca włącznika. Włącznik umieść tam, skąd widać ekran, żeby osoba obsługująca widziała, czy tkanina zwija się bez przeszkód. Podłączenie silnika i włącznika powinien wykonać elektryk z uprawnieniami.
Pilot radiowy – Somfy io i Nice
Pilot radiowy działa przez ściany i nie wymaga kierowania na odbiornik. Do wyboru są dwa podejścia.
Silnik z wbudowanym odbiornikiem
- Silnik io-homecontrol (Somfy) ze zintegrowanym odbiornikiem radiowym i standardowym nadajnikiem – opcja w modelach Basic (do szerokości 4500 mm), Rugby Plus, OnSuperior, Alumid, Inceel i InSuperior.
- Silnik Nice ze zintegrowanym odbiornikiem RF wewnątrz kasety i standardowym nadajnikiem – opcja w Rugby Pro.
Taki ekran potrzebuje tylko zasilania 230 V – bez przewodu do włącznika. To dobre rozwiązanie w salonie i przy modernizacji sal, w których nie ma przygotowanych przewodów.
Zewnętrzny odbiornik i nadajniki
Do ekranów sterowanych przez standardowy interfejs dostępne są nadajniki RF:
- 1-kanałowy nadajnik z 3 przyciskami (otwieranie, zatrzymanie, zamykanie) – jeden ekran;
- 1-kanałowy nadajnik typu kostka z jednym przyciskiem (komendy cykliczne: otwieranie, zatrzymanie, zamykanie, zatrzymanie);
- 2-kanałowy i 3-kanałowy nadajnik z 3 przyciskami dla każdego kanału – wygodny, gdy w sali są dwa lub trzy ekrany albo ekran i inne urządzenia sterowane radiowo.
Nadajniki typu kostka można osadzić w oprawie naściennej (kwadratowej lub prostokątnej, w kilku kolorach), we wstrząsoodpornej oprawie naściennej lub nabiurkowej. Pilot przestaje wtedy ginąć – staje się „przyciskiem na ścianie” bez kucia.
Podczerwień (IR)
Zestaw sterowania bezprzewodowego IrDA składa się z odbiornika z kablem o długości 1 m i nadajnika. Podczerwień wymaga, by pilot „widział” odbiornik, więc odbiornik trzeba wyprowadzić w widoczne miejsce. Zaletą jest to, że wiele uniwersalnych pilotów potrafi nauczyć się kodów IR – ekran można obsługiwać tym samym pilotem co kino domowe.
Wyzwalacz 12 V – ekran rusza razem z projektorem
Wiele projektorów ma wyjście trigger 12 V: po włączeniu projektora pojawia się na nim napięcie, po wyłączeniu znika. Interfejs ekranu odczytuje ten sygnał – ekran opuszcza się sam, gdy ktoś włącza projektor, i zwija po jego wyłączeniu. W salach konferencyjnych eliminuje to sytuację, w której projektor świeci na ścianę, bo nikt nie opuścił ekranu.
- Wersja przewodowa – przewód z wyjścia trigger projektora do interfejsu ekranu. Interfejs standardowy obsługuje sterowanie RF, wyzwalaczem 12 V oraz przez RS232; ma wymiary 12,7 × 11,3 × 4,5 cm i zasilanie 110–240 V AC.
- Wersja bezprzewodowa – zewnętrzne sterowanie radiowe RF z radiową jednostką sterującą i bezprzewodowym przełącznikiem 12 V. Projektor i ekran nie muszą być połączone kablem. Według producenta to rozwiązanie współpracuje także z silnikami mechanicznymi (bez wbudowanego odbiornika).
Przed zakupem sprawdź w instrukcji projektora, czy ma wyjście trigger 12 V i jakie złącze stosuje.
Zsynchronizowany przekaźnik mocy
Gdy projektor nie ma wyjścia 12 V, można wykorzystać zewnętrzne sterowanie radiowe z zsynchronizowanym przekaźnikiem mocy (Syncro Power Relay). Działa podobnie jak wyzwalacz – ekran reaguje na pracę podłączonego urządzenia. Przed wyborem tego wariantu sprawdź z doradcą, czy pasuje do Twojej instalacji.
RS232 i systemy sterowania sali
W salach z systemem sterowania (panel dotykowy na stole lub ścianie) ekran jest jednym z urządzeń sceny: przycisk „prezentacja” włącza projektor, opuszcza ekran, ustawia światło i rolety. Integracja odbywa się przez interfejs ekranu – sterowanie RS232 lub styk z systemu sali. Konkretne polecenia i sposób podłączenia ustala integrator systemu na podstawie dokumentacji interfejsu.
W domu ekran można włączyć do systemu inteligentnego domu, o ile system ma odpowiedni interfejs – na przykład wyjście przekaźnikowe, sterowanie radiowe zgodne z silnikiem albo moduł RS232. Zakres integracji zależy od wybranego systemu, dlatego warto ustalić go z instalatorem przed zamówieniem ekranu.
Więcej o ekranach w salach konferencyjnych przeczytasz w poradniku ekran do sali konferencyjnej.
Położenia krańcowe – gdzie ekran się zatrzymuje
Silnik rurowy zatrzymuje się w dwóch położeniach krańcowych: dolnym (tkanina rozwinięta) i górnym (tkanina zwinięta). Dolne położenie decyduje o tym, gdzie znajdzie się obraz względem projektora; górne – czy listwa dolna domknie kasetę.
- Po montażu sprawdź oba położenia: czy obraz projektora mieści się w polu tkaniny i czy ekran po zwinięciu jest domknięty.
- Jeśli obraz jest za wysoko lub za nisko o kilka centymetrów, najpierw skoryguj projektor (przesunięcie obiektywu), a dopiero potem krańcówkę.
- Regulację krańcówek wykonuj zgodnie z instrukcją producenta silnika lub zleć ją instalatorowi. Nieprawidłowe ustawienie górnej krańcówki może spowodować zbyt mocne dociśnięcie listwy do kasety, a dolnej – rozwinięcie tkaniny poza zakres przewidziany przez producenta.
Ogólne zasady montażu opisujemy w poradniku montaż ekranu elektrycznego.
Jak wybrać sterowanie – przykłady
| Sytuacja | Proponowane sterowanie |
|---|---|
| Klasa szkolna, wielu użytkowników | włącznik ścienny |
| Salon, brak przewodu do włącznika | silnik z odbiornikiem radiowym i pilot |
| Sala konferencyjna z projektorem pod sufitem | wyzwalacz 12 V (przewodowy lub bezprzewodowy) plus pilot awaryjny |
| Sala zarządu z panelem sterowania | interfejs z RS232 lub stykiem, integracja przez integratora |
| Sala z dwoma lub trzema ekranami | nadajnik 2- lub 3-kanałowy albo system sterowania sali |
| Kino domowe z pilotem uniwersalnym | zestaw IR lub integracja z systemem domu |
Typowe błędy
- Decyzja o sterowaniu po zamknięciu ścian i sufitu – brak przewodów do włącznika lub interfejsu.
- Odbiornik IR schowany za kasetą lub w suficie – pilot nie działa.
- Wyzwalacz 12 V zaplanowany bez sprawdzenia, czy projektor ma takie wyjście.
- Brak awaryjnej możliwości sterowania przy integracji z systemem sali – gdy panel nie działa, ekranu nie da się zwinąć.
- Samodzielne podłączanie 230 V bez uprawnień.
Sterowanie dobierzesz razem z ekranem – przy projektach dla firm i instytucji doradzimy dobór sterowania (pilot, przełącznik, automatyka) i przygotowanie miejsca – skontaktuj się z nami. Montaż wykonuje Twój instalator, podłączenie – elektryk.
Najczęstsze pytania
Czy ekran może opuszczać się automatycznie po włączeniu projektora?
Tak, jeśli projektor ma wyjście trigger 12 V. Sygnał trafia do interfejsu ekranu przewodem albo przez bezprzewodowy moduł RF z przełącznikiem 12 V.
Które ekrany ADEO mają opcję pilota radiowego?
Silnik io-homecontrol z odbiornikiem radiowym jest opcją m.in. w Basic (do 4500 mm), Rugby Plus, OnSuperior, Alumid, Inceel i InSuperior, a silnik Nice z odbiornikiem RF – w Rugby Pro.
Czy ekran można podłączyć do systemu sterowania sali?
Tak. Standardowy interfejs ekranu obsługuje sterowanie RF, wyzwalacz 12 V i RS232, a integrator programuje ekran w systemie sali.
Czy jednym pilotem sterować kilkoma ekranami?
Tak, służą do tego nadajniki 2- i 3-kanałowe z osobnymi przyciskami dla każdego kanału.
Jak ustawić, gdzie ekran się zatrzymuje?
Służą do tego położenia krańcowe silnika. Regulację wykonuj zgodnie z instrukcją producenta silnika lub zleć ją instalatorowi; drobne przesunięcia obrazu najpierw koryguj w projektorze.